Objawy alergii na białka mleka krowiego są bardzo różnorodne i mogą dotyczyć niemal każdego narządu: skóry, błon śluzowych jamy ustnej, układu krwiotwórczego, układu oddechowego czy przewodu pokarmowego.

Dr hab. n. med. Jarosław Kwiecień
Specjalista gastroenterologii dziecięcej, specjalista pediatra
  • Objawy ogólne alergii pokarmowej u dzieci: zaburzenia zachowania, a nawet objawy wstrząsowe.
  • U najmłodszych dzieci alergia na białko mleka krowiego objawia się najczęściej zmianami skórnymi oraz objawami ze strony przewodu pokarmowego. 
  • Typowe zmiany skórne to suchość skóry oraz zmiany rumieniowo-grudkowe, występujące zwłaszcza na policzkach, przy uszach oraz na przedniej (tzw. wyprostnej) powierzchni rączek i nóżek.
  • Objawem alergii pokarmowej może też być nadmierne ulewanie, wzdęcie brzuszka, kolki czy brak przyrostu masy ciała mimo spożywania odpowiedniej ilości pokarmu. 
  • Inne możliwe objawy to trudności w oddychaniu, sapka lub napady tzw. świszczącego oddechu. Jeżeli zauważysz takie objawy u malucha, konieczna jest wizyta u lekarza.
Zmiany skórne u niemowlęcia i dziecka

W zależności od wieku dziecka zmiany skórne pojawiają się w różnych miejscach na ciele

Ekspert radzi

  • Jak pomóc dziecku? W najczęstszej postaci alergii pokarmowej, przebiegającej ze zmianami skórnymi, dziecku doskwiera zwykle swędzenie i podrażnienie skóry. Ubieraj dziecko w przewiewne ubranka z naturalnych materiałów, kąp niemowlę w emolientach i smaruj preparatami nawilżającymi i natłuszczającymi skórę. Nie zapominaj o spacerach.
  • Alergia u dziecka karmionego piersią. Jeżeli lekarz potwierdzi alergię na białka mleka krowiego u Twojego dziecka, będzie to oznaczać eliminację z diety niemowlęcia mleka krowiego i produktów zawierających białka tego mleka. Jeżeli karmisz piersią, po konsultacji z lekarzem będziesz musiała przejść na dietę eliminacyjną i zrezygnować z mleka i jego przetworów w swojej diecie. Pamiętaj, aby skonsultować z lekarzem lub dietetykiem, jak suplementować wapń i witaminę D3, której możesz mieć niedobory w wyniku wykluczenia przetworów mlecznych. Jeżeli karmisz mlekiem modyfikowanym, lekarz zaleci zmianę mieszanki na tę dla dzieci z alergią na białka mleka krowiego.
  • Rozszerzanie diety dziecka. Wprowadzanie pokarmów uzupełniających należy rozpocząć nie wcześniej niż po ukończeniu przez dziecko 17. tygodnia życia i nie później niż w 26. tygodniu życia. Dotyczy to także dzieci z alergią na białko mleka krowiego, pomijając oczywiście produkty mleczne, takie jak kaszki mleczne, śmietana, twarożek, masło itp. U alergików zaleca się zwykle, aby nowe pokarmy wprowadzać do diety pojedynczo tak, aby w przypadku reakcji alergicznej wiedzieć, jaki produkt jest nietolerowany. Nie wykazano natomiast żadnych korzyści zdrowotnych z opóźniania wprowadzania do diety innych niż mleko pokarmów potencjalnie alergizujących, takich jak jajka, gluten czy ryby.

Objawy alergii na białka mleka krowiego u dzieci

U najmłodszych dzieci alergia na białko mleka krowiego objawia się najczęściej zmianami skórnymi oraz objawami ze strony przewodu pokarmowego. Typowe zmiany skórne to suchość skóry oraz zmiany rumieniowo-grudkowe, występujące zwłaszczana policzkach, przy uszach oraz na przedniej (tzw. wyprostnej) powierzchni rączek i nóżek. Objawem alergii pokarmowej może też być nadmierne ulewanie, wzdęcie brzuszka, kolki czy brak przyrostu masy ciała mimo spożywania odpowiedniej ilości pokarmu. Inne możliwe objawy to trudności w oddychaniu, sapka lub napady tzw. świszczącego oddechu. Jeżeli zauważysz takie objawy u malucha, konieczna jest wizyta u lekarza. Pamiętaj, że powyższe objawy mogą mieć wiele innych przyczyn i nie zawsze są skutkiem alergii. Nie włączaj dziecku żadnych leków lub nie zmieniaj diety dziecka bez konsultacji z lekarzem.

Niepożądane reakcje pokarmowe

Alergia pokarmowa jest związana z układem odpornościowym w przeciwieństwie do nietolerancji pokarmowej niezwiązanej z tym układem

Objawy alergii pokarmowej nie tylko na skórze

Pomimo że reakcja alergiczna na pokarmy rozpoczyna się i toczy głównie w przewodzie pokarmowym, jest ona jednocześnie reakcją ogólnoustrojową i może przejawiać się wieloma, pozornie bardzo odległymi od siebie objawami. Oprócz objawów jednoznacznie kojarzonych z chorobami przewodu pokarmowego, takich jak: biegunki, domieszka śluzu lub krwi w stolcach, kolkowe bóle brzucha, ulewania czy zaburzenia w przybieraniu na masie ciała, możliwe są też opisane powyżej zmiany skórne oraz różnorodne objawy ze strony układu oddechowego, od nieżytów nosa i sapki do objawów duszności i astmy. W przebiegu alergii opisywane są też zaburzenia hematologiczne, zwłaszcza uporczywa niedokrwistość w badaniu morfologii krwi oraz objawy ogólnoustrojowe, takie jak niepokój i drażliwość dziecka oraz zaburzenia snu. U dzieci z reakcją natychmiastową związaną z przeciwciałami IgE możliwe jest nawet wystąpienie wstrząsu anafilaktycznego rozwijającego się w ciągu nawet kilku minut po spożyciu pokarmu, na który dziecko jest uczulone.

Dowiedz się więcej o rozwoju i żywieniu niemowląt po 6. miesiącu życia. Pobierz bezpłatny poradnik