Mózg dziecka to centrum dowodzenia, które w pierwszych latach życia dopiero uczy się rozpoznawać istotne bodźce zewnętrzne, przetwarzać je w taki sposób, by były użyteczne oraz odpowiednio na nie reagować.

mgr Ewa Grzybowska
psycholog kliniczny
Dowiedz się, jak działa ten ważny narząd w pierwszych latach życia i w jaki sposób możesz korzystnie wpływać na jego rozwój.

Funkcje mózgu dziecka

W pierwszych latach życia mózg dziecka trenuje swoje umiejętności, aby perfekcyjnie odbierać i przetwarzać różnorodne bodźce, a następnie reagować na nie.

Funkcje mózgu

Mózg koordynuje wszystkie procesy poznawcze – to dzięki tym procesom człowiek potrafi poznawać otoczenie, kształtować jego obraz w swoim umyśle, a przez to poszerzać swoje umiejętności, by następnie wykorzystywać nabytą wiedzę w codziennym życiu. Działanie mózgu przejawia się m.in. w konkretnych umiejętnościach dziecka, których zakres rośnie wraz z jego wiekiem. Wczesne umiejętności, świadczące o rozwoju mózgu, są takie same dla wszystkich dzieci w podobnym wieku. Na przykład dziecko sięga i chwyta przedmioty ok. 6. miesiąca życia, a w okolicach pierwszych urodzin zaczyna chodzić. Umiejętność mowy również rozwija się podobnie u rówieśników: pierwsze słowa wypowiadane są zazwyczaj w wieku 12 miesięcy, a 2- i 3-letnie dzieci potrafią tworzyć samodzielne zdania.

Jak stymulować rozwój mózgu niemowlęcia

By wspierać rozwój mózgu dziecka, od pierwszych chwil życia powinno mu się zapewnić poczucie bezpieczeństwa, ciekawe i motywujące do działania otoczenie. Jednymi z najprostszych narzędzi stymulujących są zabawki, wystrój łóżeczka czy pokoju niemowlęcia.

Jakie zabawki stymulują rozwój funkcji mózgu:

Jedna zabawka nie powinna generować zbyt wielu bodźców jednocześnie. Warto korzystać z prostych i różnorodnych rekwizytów – przedmioty domowego użytku, jeśli tylko są bezpieczne dla dziecka, także mogą pełnić funkcję wartościowej zabawki. Zmieniaj przedmioty, które dajesz dziecku do zabawy – np. schowaj daną zabawkę na tydzień, a po tym czasie znowu podsuń ją dziecku. Dzięki temu nabierze ona dla dziecka nowego charakteru, stanie się innym, ciekawym obiektem.

Nieocenioną wartość stymulującą dla mózgu ma interakcja dziecka z rodzicami oraz innymi ludźmi. Kontakt fizyczny z rodzicem, tempo i treść kierowanych do dziecka komunikatów wpływają na rozwój mózgu. Od pierwszych chwil życia mów do dziecka jak najwięcej, opowiadaj otaczający je świat, tłumacz zjawiska, które poznaje, zapewniaj różnorodność doświadczeń np. poprzez wychodzenie z domu czy wizyty znajomych.

Już teraz masz wpływ na przyszłość Twojego dziecka. Kształtujesz ją jeszcze przed poczęciem, dbając o zdrowie Twoje i partnera. Następnie troszczysz się o żywienie i styl życia podczas ciąży. Po urodzeniu dziecka z miłością i oddaniem wspierasz jego prawidłowy rozwój, bo wiesz doskonale, że przyszłość Twojego dziecka zaczyna się już dziś.

Trening mózgu dziecka to nieprzerwany proces

Stymulujesz rozwój mózgu dziecka także zapewniając mu swobodę poruszania się w bezpiecznym otoczeniu. Domowe środowisko można urozmaicać np. poprzez inne ustawienie łóżeczka czy zastąpienie niskiego krzesełka dziecka, na które już nauczyło się wspinać, nieco wyższym z pokoju rodziców. Spacery, zakupy w sklepie, zabawa na placu zabaw, kontakty z innymi ludźmi i rówieśnikami – to wszystko doskonałe okazje, które generują wartościowe bodźce dla mózgu dziecka.

Kiedy zapewniasz dziecku różne doświadczenia, wpływasz na wszystkie sfery jego rozwoju: ruchową, poznawczą i społeczno-emocjonalną. Zachowaj jednak umiar i zadbaj, by ilość bodźców dostarczanych dziecku w pierwszych latach życia nie była zbyt duża i intensywna. Dopasuj rozwijające zabawy tak, by były pozytywnym doświadczeniem i służyły koncentracji uwagi, badaniu obiektów, asymilowaniu doświadczeń.