Czy istnieją ogólnie przyjęte normy karmienia piersią noworodka i niemowlęcia? Czy można jednoznacznie stwierdzić, jak karmić niemowlę prawidłowo?

Specjaliści zgodnie twierdzą, że nie istnieje żaden „schemat karmienia piersią”. A to dlatego, że każde dziecko jest inne – ma indywidualne potrzeby i preferencje, co potwierdzają najnowsze badania.

Specjaliści podkreślają, że w przypadku karmienia niemowląt piersią normą jest wszystko, co pozwala dziecku prawidłowo się rozwijać. Jeśli niemowlę jest pogodne, przybiera na wadze i wciąż zaskakuje nowymi umiejętnościami, to znaczy, że karmienie piersią odbywa się prawidłowo, a mleko mamy dostarcza mu wszystkiego, czego potrzebuje.

Jeśli jednak chcesz dowiedzieć się, jak karmienie piersią przebiega u większości niemowląt i co można by przyjąć  za tzw. normę, zapoznaj się z obserwacjami specjalistów. Z badań dr Jacquline Kent*, specjalizującej się w dziedzinie laktacji, wynika, że niemowlęta tak samo jak osoby dorosłe – mają różne potrzeby i upodobania – stąd przyjęte normy dotyczące karmienia piersią są bardzo szerokie.

Swoje wnioski specjalistka opracowała na podstawie obserwacji 71 matek dzieci do 6. miesiąca życia, karmiących wyłącznie piersią na żądanie (pod lupę wzięto 775 karmień). Niektóre wnioski z jej obserwacji znajdziesz poniżej*.

*Szczegółowe opracowanie badań dostępne tutaj

Karmienie niemowląt – częstotliwość

Z badań dr Kent wynika, że mamy karmiły średnio 11 razy na dobę. Niektórym dzieciom wystarczało 6 karmień, inne potrzebowały aż 18. Co ciekawe, nie zaobserwowano żadnej zależności między liczbą karmień a ilością wytwarzanego przez mamę pokarmu w ciągu doby.

Pamiętaj, że karmić należy tak często, jak potrzebuje tego dziecko. Jedynie w przypadku wcześniaka oraz noworodka, który sporo śpi, należy dopilnować, by karmień w ciągu doby odbyło się około 8-10 (nie powinno być ich mniej niż 6).

Warto podkreślić, że częstotliwość i czas karmienia nie jest miarą tego, czy dziecko się najada – jest nią przyrost masy ciała. Jeśli Twoje dziecko ssie bardzo krótko, a między posiłkami nie domaga się jedzenia nawet przez kilka godzin, za to stale przybiera na wadze, nie masz powodu do niepokoju. Dr Kent zaobserwowała, że średnio przerwy między karmieniami wynoszą 3 godziny 2 minuty, jednak miały one bardzo różną długość – od kilkudziesięciu minut do kliku godzin.

Jak prawidłowo karmić piersią – z jednej czy z obu piersi?

I tu regułą jest… brak reguł. Za normę można uznać zarówno to, że jedna pierś wytwarza więcej mleka niż druga, jak również to, że jedne niemowlęta bardziej wolą lewą pierś, a inne prawą. Najczęściej jednak wybierają prawą pierś, w której zazwyczaj jest więcej mleka niż w lewej.

Około 30 proc. niemowląt wybiera zawsze tylko jedną pierś, 13 proc. zawsze obie piersi, a 57 proc. ma różne upodobania. 

Czy karmienie piersią w nocy jest potrzebne?

Mleko podczas nocnego karmienia dostarcza więcej kalorii niż to, którym mama karmi w ciągu dnia. Jest też bogate w nienasycone kwasy tłuszczowe – bardzo ważne dla rozwoju ośrodkowego układu nerwowego i siatkówki oka. Z tego też powodu uznaje się nocne karmienia za korzystne dla dziecka.

Badane przez dr Kent niemowlęta ssały pierś nocą średnio 1-3 razy (67%). Te dzieci, które nie domagały się karmienia nocnego (36%), ssały więcej o poranku. W rezultacie w ciągu doby obie grupy wypijały podobną ilość mleka, a nocne karmienia lub ich brak nie miały wpływu na średnią ilość karmień w ciągu całej doby.

Ekspert radzi

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca wyłączne karmienie piersią przez 6 pierwszych miesięcy życia. Dzieci starsze, oprócz mleka mamy, dostają już inne pokarmy – ich dieta w tym czasie  rozszerzana jest m.in. o owoce, warzywa, mięso, jaja, zboża. Nadal jednak wskazane jest podawanie mleka mamy.  

Nie ma zaleceń, kiedy należy zakończyć podawanie dziecku mleka mamy.  Zgodne z zaleceniami WHO warto karmić do dwóch lat, a nawet dłużej. To mama i dziecko decydują, jak długo karmić piersią. Specjaliści podkreślają, że pokarm mamy nie traci cennych właściwości, kiedy dziecko kończy rok. Jest zawsze wartościowy, lekkostrawny i dobrze przyswajalny.

dr med. Monika Pijanowska
Specjalista chorób dzieci

Karmienie piersią poza schematem

Nie istnieje uniwersalny schemat karmienia piersią. Natura rządzi się własnymi prawami, a o tym, jak przebiega karmienie, decydują przede wszystkim potrzeby dziecka. Pamiętaj, by wszelkie wątpliwości związane z tym, jak karmić niemowlę prawidłowo, zawsze wyjaśniać ze specjalistą.